Bovenbalk

Verroen_Oorlog en vriendschap paperback.indd

Kinderboekenweekgeschenk: Oorlog en vriendschap – Bijzonder gewoon

Het Kinderboekenweekgeschenk van 2016 gaat terug naar de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog. Valt er nog iets toe te voegen aan de vele verhalen daarover? Al heel snel na afloop van de oorlog verschenen er jeugdboeken over die periode. Dat waren vooral spannende avonturenverhalen waarin de hoofdpersoon een heldhaftige rol speelde, zoals de serie Engelandvaarders van K. Norel (1945).

In de boeken die later verschenen is ‘de held’ onzekerder, zoals in Oorlogswinter van Jan Terlouw (1971), of is een van de hoofdrolspelers zelfs ‘fout’, zoals in Oorlog zonder vrienden van Evert Hartman (1979) en Allemaal willen we de hemel van Els Beerten (2008). In andere verhalen weten de hoofdpersonen zoals Thomas in Winterijs van Peter van Gestel (2001) of Tuur uit Oorlogsgeheimen van Jacques Vriens (2007) nauwelijks wat er allemaal precies in die oorlog gebeurde.

Voor ‘stoere’ verhalen moet je niet bij Dolf Verroen zijn, de schrijver van het Kinderboekenweekgeschenk. Zijn ‘held’ Joop is een buitenstaander. Hij draagt een bril met steeds maar dikkere glazen. Joop heeft geen vrienden; alleen met Kees, een nieuweling in de klas, voelt hij een band. Hun beginnende vriendschap wordt door de oorlog sterk beïnvloed. Verroen schreef met dit boek zijn eigen verhaal, zo vertelt hij in diverse interviews. Je ziet dat ook terug in de realistische en gedetailleerde zwart-wit tekeningen van Charlotte Dematons, waarin Joop net zo’n karakteristieke ronde bril draagt als de schrijver heeft.

Het is een verhaal over een ongewone tijd, opgeschreven in veel korte, getitelde, hoofdstukken, in gewone, korte zinnen. Het is alsof je er van een afstand naar kijkt, en dat is eigenlijk precies wat de schrijver doet. Hij kijkt vanuit het heden terug op een verleden, als een opa die zijn kleinkind een verhaal vertelt. Dat is dan ook de link met het thema van de Kinderboekenweek 2016: Opa’s en Oma’s, voor altijd jong. Het verhaal van Verroen is niet stoer of zwart-wit, maar genuanceerd. De gevoelens of oordelen blijken soms alleen uit de tekeningen. Wel komen de onderlinge verschillen tussen Joods zijn, verzet plegen of heulen met de vijand op een rustige manier, heel gewoon, allemaal aan bod. Soms duurt het even voordat bepaalde schokkende gebeurtenissen helemaal tot je doordringen. Het zijn juist die gewone woorden die de ongewone vriendschap invoelbaar maken.

Dolf Verroen (tekst) en Charlotte Dematons (illustraties)

Kinderboekenweekgeschenk van het CPNB, 2016.

,

Reacties gesloten.